الشيخ علي المشكيني
22
گفتارها و نوشتارها در نشريات و مقدمه كتاب ها (فارسى)
( 3 ) اخلاق در اسلام « 1 » كيفيت آموزش نخستين معلم در سخن گذشته ، انسان را بدان نظر كه شخصيتى عاقل و داراى خرد و هوش و ادراك است ، معلم و مربى و بدان ديد كه موجودى صاحب هوى و هوس و اميال گوناگون و كششهاى مختلف به سوى شهوات هست ، كودك و شاگرد كلاس خوانديم . و در ضمن ، اشارت رفت بدان كه اين معلم خود نيازمند معلمان و مربيانى متعدد است كه علوم و معارف را از آنها فرا بگيرد و سپس در بارهء شاگرد دبستانى خويش پياده نمايد . نخستين معلم او - كه متصدى خلقت و رشد و تكامل جسمى وى نيز است - خداوند عالم است . خداوند ، عالم و معلم است ذات اقدس حق ، عالم است ، نه بدان گونه كه ماها عالم چيزى هستيم ؛ چه آن كه علم ما انتقالى صورتى است از اشيا در آيينه فكر ، و عرضى است نيازمند محل غير ثابت ، و فعل و حركتى است قابل زوال ، و حادثى است فناپذير ، و عارضى است در محدوده زمان و مكان ، و بالاخره تابشى است محدود و محصور . و اما خداى دانا علمش ازلى ، غير مأخوذ از نقش عالم هستى ، عارى از مسائل تعدد عارض و معروض ، دائم و ابدى ، خارج از حيطه زمان و مكان ، محيط به همه موجودات گسترده در تمام ابعاد و مطلق از همه قيود است .
--> ( 1 ) پاسدار اسلام ، ش 23 ، آبان 1362 .